Kelimelerin, Sahnenin ve Vicdanın İzinde Bir Yolculuk
Türkiye Aktüel sayfalarındaki Bir Dünya Köşesinde bu hafta; dağların sessizliğinden tiyatro sahnelerine, eğitim dünyasından şiir, roman ve öyküye uzanan derinlikli bir yaşam öyküsüne konuk oluyoruz. Köyünün ilk üniversite mezunu olmanın sorumluluğunu taşıyan, öğretmenlik ve yöneticilikle sürdürdüğü yolculuğunu kaleminin inceliğiyle birleştiren şair, yazar ve eğitimci Mustafa Irgat ile samimi ve çarpıcı bir söyleşi gerçekleştirdik.
Saliha İnan sordu, Mustafa Irgat cevapladı:
Saliha İnan: Sayın Mustafa Irgat, Bir Dünya Köşesine hoş geldiniz. Öncelikle bize kendinizden kısaca bahseder misiniz?
Mustafa Irgat: Hoş buldum, teşekkür ederim. 1974 yılında Van’ın Şahgeldi Köyü’nde doğdum; dağların sessizliği ve köy yaşamının dinginliği içinde büyüdüm. Çocukluğumun toprağında filizlenen kelimeler, yıllar geçtikçe kök salıp bugünkü edebi kimliğime dönüştü.
Eğitimime köyümde başladım, ortaokul ve liseyi Van’da yatılı okuyarak tamamladım. Gençliğimde sahneyle tanıştım; tiyatro oyunlarında hem rol aldım hem yönetmenlik yaptım. Sahne ışıklarının altında insan ruhunun derinliklerine inerken, anlatının ve sessizliğin gücünü yazılarıma kattım.
Köyümün ilk üniversite mezunu olmak benim için yalnızca kişisel bir adım değil, ait olduğum toprağın ufkunu da genişleten özel bir yolculuktu. Van ve Diyarbakır’da öğretmenlik ve yöneticilik yaptım; hâlen eğitim dünyasındaki çalışmalarımı ve idarecilik görevimi sürdürüyorum.
Edebiyat yolculuğum içimde biriktirdiğim o köklü tutkuyla biçimlendi. Sıska Kelimeler, Dış Duvar Yalnızlığım, Suyun Rengi ve Lilit kitaplarıyla olgunlaşan şiir serüvenim, beşinci kitabım olan Eşik romanıyla yeni bir eşiğe geldi. Şimdi de Yitik Zamanlar Müzesi isimli öykü kitabım yayın aşamasında. Şiirlerim ve öykülerim Düşünce, Mütena, Karanfil Köyü, Lavinya ve Pir Hevok gibi dergilerde yayımlandı; kelimelerle okurun kalbine giden yolu hep açık tutmaya çalıştım.

Üç kız babasıyım; yolum eğitimcilikle, şairlikle ve anlatıcılıkla kesişiyor. Bir köyde başlayan bu hikâye, kelimelerle, sahnelerle ve öğrencilerin kalbinde bıraktığım izlerle süren şiirsel bir yolculuk olarak devam ediyor.
Saliha İnan: Hayatınızda sizi en çok etkileyen veya dönüm noktası olan bir an var mı? Bu an, bugün olduğunuz kişiyi nasıl şekillendirdi?
Mustafa Irgat: Yazar olarak sesimi bulduğum, kelimelerle kurduğum bağın derinleştiği anlar en temel dönüm noktalarım oldu. Çocukluğumun coğrafyası, Van’ın silinmez izleri, bozkırın sessizliği ve insan hikâyeleri içimde hep bir birikim yarattı. Eserlerimdeki Eşik hissi veya Dış Duvar Yalnızlığım gibi temalar, bu içsel yolculuğun birer yansımasıdır.
Saliha İnan: Hayatta karşılaştığınız en büyük zorluk neydi ve bu zorluğun üstesinden gelirken edindiğiniz en değerli ders ne oldu?
Mustafa Irgat: En büyük zorluk, insanın kendi içindeki çelişkilerle ve hayatın sunduğu kaçınılmaz kayıplarla baş etme mücadelesiydi. Yazmak, bu zorluklar karşısında sığındığım en güçlü liman oldu. Edindiğim en değerli ders şudur: Hayat ne kadar sert ve yorucu olursa olsun, insanın kendi gerçeğinden ve vicdanından ödün vermeden üretmeye devam etmesi, karanlığa karşı en büyük direniştir.
Saliha İnan: Geleceğe dair en büyük hayaliniz veya gerçekleştirmeyi çok istediğiniz bir proje var mı?
Mustafa Irgat: Geleceğe dair en büyük hayalim, yazdığım her cümlenin, her kitabın zamansız bir değere ulaşması ve okurun kalbinde kalıcı bir iz bırakmasıdır. Halihazırda üzerinde çalıştığım, insan ruhunun derinliklerini ve toplumsal meseleleri irdeleyen yeni edebi projelerim ve roman çalışmalarım var. Mühürsüz Hat gibi derinlikli kurgularla okurun zihninde ve dünyasında yeni pencereler açmaya devam etmek en büyük arzum.
Saliha İnan: Eğer bir mesajınızla tüm dünyaya ulaşma şansınız olsaydı, insanlara ne söylemek isterdiniz?
Mustafa Irgat: Dünyayı ve birbirimizi kurtaracak olan şey, daha fazla tahakküm değil; incelik, vicdan ve kelimelerin iyileştirici gücüdür. Birbirimizin hikâyesini dinlemeye tahammül ettiğimiz, acıyı ve sevinci ortaklaştırdığımız ölçüde insan kalabiliriz.
Saliha İnan: Bu içten paylaşımlar, edebiyatın iyileştirici gücüne olan inancınız ve kaleminizden süzülen bu derinlikli yanıtlar için çok teşekkür ederim. Yitik Zamanlar Müzesi ve Mühürsüz Hat başta olmak üzere tüm çalışmalarınızda başarılarınızın daim olmasını dilerim. Bir Dünya Köşesinde yeni dünyalarda buluşmak dileğiyle…