Devlet yönetim sistemleri, diğer organizasyon yönetim sistemlerine kıyasla daha karmaşık ve özel uzmanlık gerektiren, kırılgan ve hassas bir alandır. Bu nedenle, yönetim bilimi içinde kendine özgü bir niş alan oluşturur.
Devlet yönetiminde denetim, yönetim gibi belirli özellikler taşır. Organizasyonun büyüklüğü göz önüne alındığında, denetim diğer organizasyonlara göre daha zor, zaman alıcı ve maliyetli hale gelir. Bu yüksek maliyet, hatalı denetimlerin ciddi sonuçlar doğurmasına yol açabilir. Bu nedenle, denetimlerin sağlıklı bir şekilde gerçekleştirilmesi esasıyla hareket edilmelidir.
Yönetim, ilk bakışta insanların kolayca gerçekleştirebileceği bir kavram gibi görünse de, aslında milyarlarca insanı kapsayan geniş bir organizasyon yapısını içerir. Bu bağlamda, bireylerin veya çok küçük işletmelerin yönetimi daha basit gibi algılanabilir; ancak devlet yönetimi, iç ve dış paydaşlarıyla birlikte dünya nüfusu kadar büyük bir organizasyonu kapsamaktadır. Bu nedenle, devlet yönetimi, sistematik bir şekilde yönetim ve denetim yapmayı gerektiren özel bir uzmanlık alanıdır.
Denetim mekanizması eksik olan bir yönetim, eksik bir yönetimdir. Denetim, yönetimin en kritik unsurlarından biridir. Denetimsiz bir yönetim, pusulasız bir geminin yol almaya çalışmasıyla benzerlik gösterir.
Denetim eksikliği olan bir yönetimde şu sorunlar ortaya çıkar:
– Kurulan sistemin işleyişinin detayları tam olarak belirlenemez.
– Yönetim sisteminde gerekli revizyonlar tespit edilemez.
– Çalışanların performansları yeterince değerlendirilemez.
– Çalışanların motivasyonu konusunda sorunlar yaşanır.
– Rüşvet, kayırmacılık ve adamcılık gibi etik dışı uygulamalar ortaya çıkar.
– Liyakat sistemi zayıflar.
– Ülkede ekonomik krizler baş gösterir.
– Toplumda memnuniyetsizlik artar.
Hem çalışanların hem de devlet hizmetlerinden yararlanan toplumun mutluluğu, en önemlisi ülkenin gelişmişlik ve kalkınma seviyesinin yükselmesi için sağlıklı bir yönetim şarttır. Sağlıklı bir yönetim için denetim gereklidir. Denetimsiz bir yönetim sistemi, kelebek etkisi yaratacak ve hem devletin hem de toplumun zihinsel olarak çökmesine yol açacaktır.
Yönetim, toplumun devlete olan güveninin bir aracıdır. Kötü bir yönetim güvensizlik yaratırken, iyi bir yönetim güven tesis eder. Güvensizliğin ortaya çıkması, ekonomik krizlere kadar uzanan olumsuz sonuçlar doğurabilir. Bir toplumun devlet yönetimine güven duymaması, büyük bir çöküşü tetikleyebilir. Bu çöküşü önlemenin en etkili yolu yönetimsel denetimdir. Denetim eksikliği, yönetim sistemlerinin çökmesine ve toplumda huzursuzluk yaratmasına yol açar. Bu çöküşün belirli bir zamanı yoktur; ancak er ya da geç yaşanması kaçınılmazdır. Denetim, yalnızca hataları ve eksiklikleri tespit etmekle kalmaz, aynı zamanda gelecekte ortaya çıkabilecek sorunları önleme işlevi de taşır.
Denetim, yönetim içinde özel bir uzmanlık ve tam bağımsızlık gerektiren, devlet yönetimi sistemi üzerinde konumlanması gereken bir alandır. Bu açıdan devlet yönetimi denetimi, oldukça özel bir konudur ve siyasetin ya da bürokrasinin ötesinde bir önem taşır. Eğer denetim tarafsızlığını ve bağımsızlığını kaybederse, etkisiz hale gelir. Etkisiz hale gelen denetim, sadece sembolik bir denetim olarak kalır ve işlevselliği olmayan bir denetim, yönetim için zaman ve kaynak israfıdır.
Sonuç olarak, yönetimin toplumda güven oluşturmasının temelinde iyi işleyen bir yönetim yatmaktadır. Yönetimin güven tesis etmesinin yolu ise denetimdir. Denetim eksikliği, güvensizliğe yol açar ve bu güvensizliğin kronikleşmesi, büyük bir çöküşü beraberinde getirir. Bu nedenle, yönetimlerde denetim son derece önemlidir.
